ĐẦU TƯ ROBOT FAIRINO CÓ HIỆU QUẢ KHÔNG? CÁCH TÍNH ROI VÀ THỜI GIAN HOÀN VỐN

Đặc biệt, robot cộng tác (cobot) có thể được triển khai cho nhiều công việc lặp lại như:

• Gắp và đặt sản phẩm (Pick & Place)
• Cấp phôi cho máy CNC
• Lấy sản phẩm sau gia công
• Đóng gói
• Palletizing
• Lắp ráp
• Siết vít
• Bôi keo
• Kiểm tra sản phẩm bằng camera
• Hàn
• Xử lý vật liệu

FAIRINO hiện cung cấp nhiều dòng cobot với tải trọng từ khoảng 3 kg đến 20 kg, giúp doanh nghiệp lựa chọn robot phù hợp với từng bài toán thay vì đầu tư một hệ thống có công suất vượt quá nhu cầu.

Hiệu quả đầu tư robot không chỉ nằm ở việc giảm nhân công

Một cách tính ROI đơn giản thường được sử dụng là:

Giá robot ÷ chi phí nhân công tiết kiệm mỗi năm

Tuy nhiên, cách tính này chưa phản ánh đầy đủ giá trị mà robot có thể tạo ra.

Theo IFR, tác động của robot trong sản xuất có thể được nhìn nhận qua ba hướng chính: thay thế một số nhiệm vụ, bổ trợ cho người lao động và nâng cao năng suất. Robot có thể đảm nhiệm các công việc lặp lại, cần độ chính xác hoặc có tính chất không thuận lợi; đồng thời tạo ra các công việc mới liên quan đến lập trình, vận hành, bảo trì và tích hợp robot.

Vì vậy, khi đánh giá một dự án robot FAIRINO, doanh nghiệp nên xem xét ít nhất:

1. Chi phí nhân công có thể tiết kiệm hoặc giải phóng

Robot có thể đảm nhiệm những công việc lặp đi lặp lại mà trước đây cần người thực hiện liên tục.

2. Tăng năng suất

Robot có thể thực hiện chu kỳ ổn định và duy trì hoạt động trong nhiều ca sản xuất.

3. Giảm lỗi

Các thao tác được lập trình và lặp lại với độ ổn định cao có thể giúp giảm sai lệch do thao tác thủ công trong những công đoạn phù hợp.

4. Giảm thời gian máy chờ

Ví dụ, trong ứng dụng Machine Tending, robot có thể tự động cấp và lấy phôi cho máy CNC, giúp tăng thời gian khai thác máy.

5. Giảm chi phí tăng ca

Nếu doanh nghiệp phải tăng ca để đáp ứng sản lượng, tự động hóa một số công đoạn có thể giúp giảm áp lực tăng ca.

6. Tăng khả năng sản xuất nhiều ca

Đây là một trong những yếu tố có ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quả đầu tư.

Một robot có chi phí đầu tư ban đầu tương đối cố định, nhưng giá trị tạo ra sẽ tăng lên khi số giờ khai thác tăng.

ROI và thời gian hoàn vốn của robot là gì?

Hai chỉ số thường được sử dụng nhất khi đánh giá dự án tự động hóa là:

• Payback Period – Thời gian hoàn vốn
• ROI – Return on Investment – Tỷ suất hoàn vốn đầu tư

Hai khái niệm này có liên quan nhưng không giống nhau.

Thời gian hoàn vốn – Payback Period

Thời gian hoàn vốn trả lời câu hỏi:

Doanh nghiệp cần bao nhiêu tháng hoặc bao nhiêu năm để thu hồi khoản vốn đã đầu tư?

Công thức đơn giản:

Thời gian hoàn vốn = Tổng vốn đầu tư / Lợi ích ròng hàng năm × 12

Trong đó:

Tổng vốn đầu tư không chỉ bao gồm cánh tay robot.

Doanh nghiệp nên tính:

• Robot FAIRINO
• Bộ điều khiển
• Gripper
• Camera nếu có
• Jig/Fixture
• Bàn hoặc khung robot
• PLC/I/O
• Thiết bị an toàn
• Phần mềm
• Lập trình
• Tích hợp
• Lắp đặt
• Đào tạo
• Các thiết bị phụ trợ khác

Đây là lý do khi tư vấn đầu tư robot, FAIRINO Việt Nam khuyến nghị khách hàng đánh giá toàn bộ hệ thống robot, thay vì chỉ nhìn vào giá của cánh tay robot.

ROI là gì?

ROI cho biết khoản đầu tư tạo ra giá trị như thế nào so với số vốn ban đầu.

Một cách tính đơn giản:

ROI = Lợi ích ròng / Tổng vốn đầu tư × 100%

Nếu muốn đánh giá trong một khoảng thời gian cụ thể, doanh nghiệp có thể tính ROI 3 năm hoặc 5 năm.

Ví dụ:

ROI 3 năm = [(Lợi ích ròng hàng năm × 3) − Tổng vốn đầu tư] / Tổng vốn đầu tư × 100%

Cách tính này giúp doanh nghiệp nhìn thấy hiệu quả của robot trong cả vòng đời khai thác, thay vì chỉ nhìn vào thời điểm hoàn vốn.

Robot FAIRINO giá từ 120 triệu đồng – cần tính ROI như thế nào?

Một trong những lợi thế của robot cộng tác FAIRINO là doanh nghiệp có thể bắt đầu tự động hóa với mức đầu tư phù hợp với từng ứng dụng.

Giá robot FAIRINO tham khảo có thể bắt đầu từ khoảng 120 triệu đồng, tùy model, cấu hình, thời điểm và chính sách thương mại.

Lưu ý: 120 triệu đồng trong bài viết này được sử dụng làm mức giá robot tham chiếu để minh họa phương pháp tính, không phải giá trọn gói cho một hệ thống tự động hóa. Chi phí thực tế cần được xác định theo model robot, gripper, jig, PLC, vision, tích hợp và yêu cầu của từng ứng dụng.

Ví dụ tính ROI Robot FAIRINO

Giả sử một doanh nghiệp muốn tự động hóa một công đoạn Pick & Place hoặc Machine Tending.

Doanh nghiệp lựa chọn một robot FAIRINO phù hợp với tải trọng và phạm vi làm việc.

Chi phí đầu tư giả định

Tổng vốn đầu tư trong ví dụ là 225 triệu đồng, mặc dù giá robot ban đầu chỉ là 120 triệu đồng.

Đây là cách tính thực tế hơn khi xây dựng một dự án tự động hóa.

Doanh nghiệp có thể thu được những lợi ích gì?

Giả sử công đoạn được tự động hóa trước đây cần một nhân sự trực tiếp thực hiện.

Chi phí nhân sự thực tế của vị trí này, bao gồm lương và các khoản liên quan, giả định:

12 triệu đồng/người/tháng

Nếu robot giúp doanh nghiệp giải phóng được một vị trí tương đương:

12 triệu × 12 tháng = 144 triệu đồng/năm

Đây là khoản lợi ích đầu tiên.

Tuy nhiên, chúng ta chưa dừng ở đây.

Lợi ích từ tăng năng suất

Giả sử sau khi tự động hóa, công đoạn sản xuất tăng thêm giá trị đóng góp khoảng:

100 triệu đồng/năm

Đây không nhất thiết có nghĩa là doanh thu tăng 100 triệu đồng.

Trong tính ROI, doanh nghiệp nên sử dụng lợi nhuận đóng góp hoặc giá trị kinh tế thực tế, thay vì lấy toàn bộ doanh thu tăng thêm.

Lợi ích từ giảm lỗi và rework

Giả sử tự động hóa giúp giảm chi phí:

• sản phẩm lỗi
• thao tác sai
• rework
• hao hụt

khoảng:

20 triệu đồng/năm

Lợi ích từ giảm tăng ca

Giả sử robot giúp doanh nghiệp giảm:

15 triệu đồng/năm

chi phí tăng ca tại công đoạn này.

Tổng lợi ích hàng năm

Đừng quên chi phí vận hành robot

Một phép tính ROI đáng tin cậy không thể chỉ cộng các khoản tiết kiệm mà phải tính cả chi phí vận hành.

Ví dụ giả định:

Như vậy:

Lợi ích ròng hàng năm

279 − 20 = 259 triệu đồng/năm

Robot FAIRINO hoàn vốn trong bao lâu?

Tổng vốn đầu tư:

225 triệu đồng

Lợi ích ròng:

259 triệu đồng/năm

Áp dụng công thức:

225 / 259 × 12 = khoảng 10,4 tháng

Thời gian hoàn vốn ≈ 10 tháng

Theo ví dụ giả định này, doanh nghiệp có thể thu hồi khoản đầu tư ban đầu sau khoảng 10–11 tháng.

Sau thời điểm hoàn vốn, dự án tiếp tục tạo ra lợi ích kinh tế nếu robot được khai thác đúng công suất và các giả định ban đầu được duy trì.

ROI 3 năm của Robot FAIRINO

Lợi ích ròng trong 3 năm:

259 × 3 = 777 triệu đồng

Trừ vốn đầu tư ban đầu:

777 − 225 = 552 triệu đồng

ROI 3 năm:

552 / 225 × 100% ≈ 245%

Kết quả minh họa:

Lưu ý: Đây là ví dụ tài chính minh họa nhằm giải thích phương pháp tính ROI. Không thể sử dụng các con số này như cam kết rằng mọi dự án Robot FAIRINO đều đạt thời gian hoàn vốn hoặc ROI tương tự.

Vì sao cùng một Robot FAIRINO nhưng ROI của mỗi doanh nghiệp lại khác nhau?

Đây là một trong những vấn đề quan trọng nhất khi đánh giá đầu tư robot.

Không có một con số ROI cố định cho mọi ứng dụng.

Một robot có thể hoàn vốn rất nhanh ở một dây chuyền nhưng mất nhiều thời gian hơn ở dây chuyền khác.

Các yếu tố ảnh hưởng lớn gồm:

Số ca sản xuất

Robot chạy 1 ca/ngày sẽ tạo ra giá trị khác robot chạy 2 hoặc 3 ca/ngày.

Chi phí nhân công

Chi phí nhân sự càng cao thì giá trị tiết kiệm từ tự động hóa càng lớn.

Mức độ sử dụng robot

Robot được sử dụng càng nhiều giờ thì chi phí đầu tư phân bổ trên mỗi giờ hoạt động càng thấp.

Chu kỳ sản xuất

Công việc có chu kỳ ngắn và lặp lại thường có nhiều cơ hội để tối ưu bằng robot.

Mức tăng sản lượng

Nếu robot giúp máy móc hoạt động liên tục hơn, doanh nghiệp có thể thu được thêm giá trị từ công suất máy.

Chi phí tích hợp

Một ứng dụng đơn giản có thể cần ít thiết bị phụ trợ, trong khi một hệ thống có vision, nhiều cảm biến, PLC, băng tải hoặc cơ cấu đặc biệt sẽ có tổng đầu tư cao hơn.

Độ phức tạp của sản phẩm

Sản phẩm càng thay đổi nhiều thì yêu cầu lập trình, vision và thiết kế jig càng phức tạp.

Số ca sản xuất có thể ảnh hưởng rất lớn đến ROI

Hãy hình dung một robot có mức đầu tư tương tự nhau trong ba trường hợp:

Chi phí đầu tư ban đầu không tăng tỷ lệ thuận với số ca, trong khi số giờ khai thác tăng đáng kể.

Vì vậy, những ứng dụng có:

• 2–3 ca/ngày
• công việc lặp lại
• sản lượng ổn định
• thời gian máy chờ cao
• khó tuyển hoặc duy trì nhân sự

thường có điều kiện thuận lợi hơn để đạt thời gian hoàn vốn nhanh.

Các phân tích ROI công bố trong năm 2026 cũng cho thấy số ca vận hành là một trong những biến số quan trọng nhất đối với thời gian hoàn vốn của robot/cobot. Tuy nhiên, các số liệu benchmark giữa các nguồn khác nhau khá rộng và không nên dùng như một cam kết cho từng dự án cụ thể.

Những ứng dụng Robot FAIRINO có tiềm năng ROI tốt

Không phải công việc nào cũng nên tự động hóa bằng robot.

Doanh nghiệp nên ưu tiên những công đoạn có các đặc điểm:

Lặp lại cao → Khối lượng lớn → Chu kỳ ổn định → Khó tuyển người → Làm nhiều ca → Có thể chuẩn hóa quy trình.

Một số ứng dụng tiêu biểu:

Machine Tending

Robot cấp phôi và lấy sản phẩm cho máy CNC, máy tiện, máy phay hoặc các thiết bị gia công.